فرقه دموکرات آذربایجان فرقه دموکرات آذربایجانکارگران ساختمانی در سال ۱۴۰۴ با مجموعهای از بحرانهای همزمان، از جمله بیکاری گسترده در دو دورهٔ جنگ، نبود حمایتهای مؤثر، مشکلات جدّی بیمهیی، و فشارهای اقتصادی روبهرو بودهاند….
کارگران ساختمانی در سال ۱۴۰۴ با یکی از دشوارترین دورههای معیشتی و شغلی مواجه بودهاند. این قشر، که همواره در زمرهٔ آسیبپذیرترین گروههای کارگری قرار دارد، در این سال با تشدید مشکلاتی همچون بیکاری گسترده بهعلت جنگ، نبود امنیت شغلی، بحران بیمه، و نبود حمایتهای مؤثر دولتی روبهرو شد.
یکی از مهمترین چالشهای کارگران ساختمانی بیکاری وسیع ناشی از رکود یا توقف پروژههای عمرانی بهخاطر جنگ بود، مشکلی که همچنان ادامه دارد. در برخی مقاطع، بخش بزرگی از کارگاههای ساختمانی تعطیل شده و بسیاری از کارگران عملاً بیکار ماندهاند. با توجه به ماهیت روزمزدی این شغل، قطع کار حتی برای چند روز میتواند معیشت خانوادههای کارگری را با بحران جدّی مواجه کند.
در کنار بیکاری، نبود حمایتهای اجتماعی و معیشتی نیز فشار مضاعفی بر این قشر وارد کرده است. در بسیاری از موارد، کارگران ساختمانی در دورههای بیکاری از هیچگونه حمایت دولتی، کمکهزینه یا تسهیلات برخوردار نبودهاند و همین مسئله آنها را در وضعیت اقتصادی بسیار دشواری قرار داده است. این درحالی است که بسیاری از این کارگران با وجود سابقهٔ کار زیاد از بیمهٔ اجتماعی نیز محروماند.
یکی از مهمترین و پایدارترین مشکلات این قشر در سال ۱۴۰۴ تداوم بحران بیمهٔ کارگران ساختمانی است که همچنان حلنشده باقی مانده است. با گذشت بیش از دو سال از تصویب اصلاحیهٔ مادهٔ ۵ بیمهٔ کارگران ساختمانی و وعدهٔ مسئولان برای حل کردن مشکل بیمهٔ این کارگران، این طرح هنوز به نتیجهٔ مطلوب نرسیده است. اصلاحیهٔ مادهٔ ۵ قانون بیمهٔ کارگران ساختمانی با هدف تأمین منابع مالی این بیمه در مجلس به تصویب رسید و پس از آن نیز وزارت کار و سازمان تأمین اجتماعی از تدوین شیوهنامههایی برای حل کردن مشکل خبر دادند، اما در عمل تغییر محسوسی رخ نداد.
با وجود این اقدامات، هنوز سهمیهٔ زیادی برای بیمهٔ کارگران ساختمانی اختصاص نیافته و بسیاری از این کارگران از ابتداییترین حق قانونی، یعنی برخورداری از بیمهٔ تأمین اجتماعی محروم ماندهاند. تعداد زیادی از کارگران ناچارند سالها در صف انتظار برای دریافت بیمه باقی بمانند، صفی طولانی که آیندهٔ شغلی و امنیت معیشتی آنها را با ابهام روبهرو کرده است.
بر اساس قانون، کارگران ساختمانی فقط ۷درصد از حق بیمه را پرداخت میکنند و ۲۷٫۵درصد باقیمانده باید از محل عوارض ساختوساز و سهم کارفرمایان تأمین شود. با این حال، مشکلات در تأمین این منابع باعث شده اجرای کامل قانون بیمهٔ کارگران ساختمانی با اختلال مواجه شود. این در حالی است که در سال ۱۴۰۴ افزایش سهم پرداختی کارگران از ۷ درصد به ۱۳٫۵درصد نیز در مجلس مورد بحث و بررسی قرار گرفت که البته بسیاری از کارگران و فعالان کارگری به این پیشنهاد اعتراض کردند و آن را حرکتی در راستای هرچه بیشتر ضعیف کردنِ کارگران دیدند.
از سوی دیگر، یکی از انتقادهای جدّی کارگران ساختمانی به نحوهٔ بازرسیهای سازمان تأمین اجتماعی است. بسیاری از کارگران انتظار داشتند با تصویب اصلاحیهٔ مادهٔ ۵ روند بازرسیهای سختگیرانه و قطع ناگهانی بیمهها متوقف شود، اما نهتنها چنین نشد، بلکه این بازرسیها در طول سال ادامه داشت و در برخی موارد حتی گزارشهایی از برخوردهای نامناسب با کارگران نیز مطرح شده است. البته باید یادآوری کنیم که تأمین اجتماعی از همان روزهای ابتدایی جنگ از توقف این بازرسیها تا اطلاع بعدی خبر داد.
در کنار همهٔ این مسائل، افزایش هزینههای زندگی و تورم نیز شرایط را برای کارگران ساختمانی دشوارتر کرده است. کاهش فرصتهای شغلی در کنار افزایش هزینهها، باعث شده توازن معیشتی این قشر بهشدت بر هم بخورد و بسیاری از آنها در تأمین نیازهای اولیه زندگی با مشکل مواجه شوند.
در مجموع، کارگران ساختمانی در سال ۱۴۰۴ با مجموعهای از بحرانهای همزمان از جمله بیکاری گسترده در دو دورهٔ جنگ، نبود حمایتهای مؤثر، مشکلات جدّی بیمهیی، و فشارهای اقتصادی روبهرو بودهاند، شرایطی که نشان میدهد حل مشکلات این قشر نیازمند توجه فوری و اقدامات عملی و مؤثر نهادهای مسئول است.
برگرفته از ایلنا