فرقه دموکرات آذربایجان فرقه دموکرات آذربایجان
شماری از بلندپایه‌ترین مقام‌های امنیت ملی دولت دونالد ترامپ روز جمعه در نشستی چندساعته و اعلام‌نشده در کمپ دیوید درباره گام بعدی آمریکا در جنگ با ایران و همزمان بحران رو به گسترش یمن گفت‌وگو کرده‌اند؛ نشستی که در شرایط بن‌بست دیپلماتیک، افزایش نیروهای آمریکایی در منطقه و تشدید درگیری عربستان با حوثی‌ها برگزار شده و بر حساسیت روزهای پیش رو افزوده است. اکسیوس به نقل از سه مقام آمریکایی نوشته است این جلسه به ریاست جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری، برگزار شد و مارکو روبیو، پیت هگست، استیو ویتکاف، جان رتکلیف و ژنرال دن کین در آن حضور داشتند….
به گفته یک مقام آمریکایی، در این نشست یا تصمیم‌هایی گرفته شده یا دست‌کم گزینه‌ها «به‌طور عمیق» بررسی شده‌اند. دولت آمریکا جلسه را از پیش اعلام نکرده بود و اکسیوس یادآوری کرده است آخرین نشست مشابه در ژوئن ۲۰۲۵، چند روز پیش از آغاز جنگ اسرائیل با ایران، برگزار شده بود. کاخ سفید درباره جزئیات نشست تازه سکوت کرده است.
ترامپ نیز در روزهای اخیر از روشن کردن تصمیم نهایی‌اش خودداری کرده است. او روز جمعه، در پاسخ به پرسشی درباره گام بعدی آمریکا در برابر ایران، گفت: «اگر به شما می‌گفتم، خبر بزرگی داشتید؛ اما خواهید دید.» روز شنبه نیز گفت درباره ایران «تصمیمی باید بگیرد» و بار دیگر تأکید کرد تهران بین «راه آسان و راه سخت» انتخاب خواهد کرد.
تهران: هرمز باز نمی‌شود مگر شروط اجرا شود
تا ظهر یکشنبه، یکی از مهم‌ترین تحولات دیپلماتیک از تهران آمده است. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، گفت ایران تنگه هرمز را تا زمانی که آمریکا شروط مورد نظر تهران را اجرا نکند، به‌طور کامل باز نخواهد کرد. او همچنین گفت آمریکایی‌ها «اخیراً از طریق میانجی پیشنهادهایی مطرح کرده‌اند»، اما افزود که «دوران فرسایش زمان و دیکته کردن مطالبات یک‌طرفه گذشته است». این اظهارات نشان می‌دهد تماس‌های غیرمستقیم میان دو طرف همچنان ادامه دارد، اما تهران بر تغییر چارچوب مذاکرات و اجرای متقابل تعهدات تأکید دارد.
عباس عراقچی، وزیر خارجه، نیز گفته است طرح هفت‌روزه ایران می‌تواند در صورت پذیرش شروط تهران به بازگشایی تنگه هرمز منجر شود. او تأکید کرده است ایران همچنان راه‌حل دیپلماتیک را ترجیح می‌دهد، اما در صورت ازسرگیری حملات نظامی آمریکا آماده پاسخ خواهد بود.
این طرح از چند روز پیش در رفت‌وآمد میان تهران، دوحه و واشنگتن بوده است. ایران پاسخ آمریکا را از طریق میانجی‌های قطری دریافت کرده و اختلاف اصلی اکنون نه فقط بر سر اصل توافق، بلکه بر سر ترتیب اجرای گام‌هاست. قطر همچنان تلاش می‌کند مذاکرات غیرمستقیم را زنده نگه دارد.
در عین حال، تهران خود را برای شکست دیپلماسی نیز آماده می‌کند. رویترز به نقل از منابع آگاه گزارش داده است فرماندهان ایرانی در حال بررسی سناریوهای یک پاسخ شدیدتر و گسترده‌تر در صورت ازسرگیری حملات بزرگ آمریکا هستند؛ از جمله انتخاب اهداف، جغرافیای حملات و زمان‌بندی پاسخ. یک مقام ایرانی نیز به رویترز گفته بود دستیابی به توافق در شرایط کنونی بعید به نظر می‌رسد.
افزایش آرایش نظامی آمریکا
همزمان با مذاکرات، واشنگتن حضور نظامی خود را در منطقه افزایش داده است. ناو هواپیمابر يو اس اس واشنگنتن اکنون در عملیات پیرامون تنگه هرمز نقش مرکزی دارد و حدود پنج هزار خدمه و نظامی روی آن مستقرند. این ناو برای جایگزینی آبراهام لینکلن از ژاپن اعزام شد و در شرایط ادامه جنگ در منطقه باقی مانده است.
از سوی دیگر، گزارش‌ها از اعزام ناوگروه تئودور روزولت و احتمال حضور همزمان سه گروه رزمی ناو هواپیمابر در منطقه حکایت دارد. بازارهای منطقه نیز به همین افزایش نیروها و بن‌بست مذاکرات واکنش نشان داده‌اند؛ شاخص‌های بورس دوبی و ابوظبی در پایان هفته تحت تأثیر نگرانی از تشدید دوباره جنگ کاهش یافتند.
افزایش این نیروها معنای یکسانی ندارد: می‌تواند برای بازدارندگی، حفاظت از کشتیرانی و فشار در مذاکرات باشد، اما همزمان ظرفیت آمریکا برای ازسرگیری عملیات هوایی و دریایی گسترده علیه ایران را نیز بالا می‌برد.
یمن؛ جبهه‌ای که سریع‌تر از همه در حال گسترش است
بخش دوم نشست کمپ دیوید به یمن اختصاص داشته است؛ جایی که درگیری میان حوثی‌ها و عربستان طی روزهای اخیر به‌طور محسوسی شدت گرفته است.
حوثی‌ها روز شنبه اعلام کردند یک تأسیسات آرامکو در ریاض را با موشک‌های بالستیک و پهپادها هدف قرار داده‌اند. یک شاهد رویترز نیز از مشاهده دود و آتش در نزدیکی یک تأسیسات آرامکو خبر داده است، هرچند مقام‌های سعودی و خود آرامکو حمله را رسماً تأیید نکرده‌اند.
در مقابل، نیروهای وابسته به دولت یمن بامداد یکشنبه اعلام کردند مواضع حوثی‌ها در صنعا و صعده را هدف قرار داده‌اند. این حملات در ادامه درگیری‌هایی است که از هفته گذشته با حمله به زیرساخت‌های انرژی عربستان و متهم شدن حوثی‌ها به هدف گرفتن یک ایستگاه برق در مدینه شدت گرفته است.
ریاض همزمان در حال بررسی یک عملیات بزرگ‌تر علیه حوثی‌هاست. رویترز گزارش داده است طرح‌های مورد بررسی شامل حمله‌ای با مشارکت بیش از ۱۰۰ هزار نیروی یمنی و پشتیبانی هوایی و اطلاعاتی عربستان و آمریکا برای بازپس‌گیری مناطق ساحلی و کاهش کنترل حوثی‌ها بر باب‌المندب است. زمان آغاز چنین عملیاتی هنوز قطعی نیست.
اما در کنار گزینه نظامی، مسیر دیگری نیز باز مانده است. پاکستان گفته است عربستان، ترکیه و پاکستان هفته آینده در ریاض درباره پیشنهاد ایران برای گفت‌وگوی سیاسی با حوثی‌ها جلسه اضطراری خواهند داشت. این پیشنهاد هنوز در حد یک ابتکار سیاسی است و به طرح رسمی تبدیل نشده است.
تا ظهر یکشنبه، هیچ اعلام رسمی درباره تصمیم نهایی نشست کمپ دیوید منتشر نشده است. در برابر واشنگتن اکنون چند مسیر همزمان قرار دارد: ادامه فشار اقتصادی و مذاکرات غیرمستقیم با تهران، ازسرگیری حملات گسترده علیه ایران، حمایت محدود یا مستقیم از عملیات عربستان علیه حوثی‌ها، یا تلاش برای مهار جبهه یمن از مسیر دیپلماتیک.
نشست محرمانه کمپ دیوید نشان می‌دهد دولت ترامپ در حال بررسی این گزینه‌ها در بالاترین سطح است. در سوی دیگر، تهران همزمان دو پیام می‌فرستد: آمادگی برای توافق و بازگشایی هرمز، و آمادگی برای پاسخ شدیدتر اگر حملات آمریکا از سر گرفته شود.
در نتیجه، بحران منطقه در آغاز هفته تازه به نقطه‌ای رسیده است که تصمیم‌های چند روز آینده در واشنگتن، تهران و ریاض می‌تواند تعیین کند آیا مسیر به سوی کاهش تنش باز می‌شود یا جنگ بار دیگر وارد مرحله‌ای گسترده‌تر می‌شود.