کشته و زخمی شدن ۱۴ کودک کار و کارگر بلوچ در سانحه‌ای در مسیر مشهد–فریمان

کودکان کار برای چیدن زعفران عازم مزرعه بودند؛
صبح روز یکشنبه ۲۰ مهرماه ۱۴۰۴، در پی برخورد خودروی حامل کودکان کار و کارگران بلوچ با ستون‌های بتنی در عوارضی باغچه مشهد، دست‌کم پنج نفر از سرنشینان جان خود را از دست دادند و چند نفر دیگر به‌شدت زخمی شدند..این سانحه در مسیر مشهد–فریمان رخ داد . برخی از کودکان قربانی این حادثه بین ۷ تا ۱۲ سال سن داشتند….

بر اساس گزارش‌های رسیده در این خودرو ۱۴ سرنشین بلوچ کودکان کار از روستاهای شهرآباد و سالارآباد مشهد سوار بوده‌اند که برای چیدن زعفران به سمت فریمان حرکت می‌کردند.

شاهد عینی حادثه گفته است:
«من سرویس‌کارگرها هستم. با ماشین خودم دنبالشان بودم که ناگهان صدای مهیبی مثل انفجار شنیدم. وقتی رسیدم، ماشین به ستون‌های بتنی عوارضی خورده بود و صحنه وحشتناکی بود. بیشترشان بچه بودند، دست‌کم پنج نفر همان‌جا جان دادند.»

در میان قربانیان کودکان کار نیز حضور داشته‌اند؛ برخی از آنان بین ۷ تا ۱۲ سال سن داشته و برای کمک به مخارج زندگی خانواده‌هایشان در برداشت زعفران شرکت می‌کردند. شماری از این کودکان فاقد شناسنامه یا مدارک هویتی بوده‌اند که از فرصت تحصیل و‌ رفتن به مدرسه محروم شده اند.

یکی از شاهدان گفت:
«در عقب ماشین حدود ۱۰ بچه کنار چند کارگر بزرگ‌تر نشسته بودند. همه می‌خواستند فقط لقمه نانی برای خانواده‌شان ببرند. حالا چند خانواده عزادار شدند.»

منابع تأیید کرده‌اند که مجروحان به بیمارستان منتقل شده‌اند، اما هنوز آمار دقیق کشته‌شدگان و وضعیت مصدومان اعلام نشده است.

این حادثه بار دیگر وضعیت دردناک کودکان کار بلوچ را در خراسان رضوی و سایر مناطق کشور به تصویر می‌کشد؛ کودکانی که به‌جای نشستن بر نیمکت مدرسه، ناچارند برای گذران زندگی در سخت‌ترین و ناامن‌ترین شرایط کار کنند.
بسیاری از کودکان کار بلوچ شناسنامه ندارند و از حمایت قانونی هم برخوردار نیستند. نداشتن شناسنامه یکی از مشکلات اصلی بلوچ‌ها در ایران است. بسیاری از ازدواج‌ها در این منطقه ثبت نمی‌شود و کودکان این ازدواج‌ها هم از نگاه دولت، غیررسمی به‌شمار می‌آیند و شناسنامه نمی‌گیرند. کودکان کار بلوچ افزون بر پایمال شدن حقوق بنیادین خود به‌عنوان یک کودک از ستم ملی هم رنج می‌کشند.

کار کودکان در شرایط سخت و ناایمن، از مصادیق آشکار نقض حقوق کودک است. طبق ماده ۳۲ کنوانسیون حقوق کودک سازمان ملل متحد، دولت‌ها موظف‌اند از کودکان در برابر هرگونه سوءاستفاده اقتصادی و فعالیت‌هایی که برای سلامت جسمی، ذهنی یا رشد آموزشی آن‌ها زیان‌بار است، محافظت کنند.

در حالی‌که جمهوری اسلامی ایران به این کنوانسیون پیوسته، اما در عمل هزاران کودک بلوچ و کارگر مهاجر هر روز در مزارع، کارگاه‌ها و خیابان‌ها به کار گرفته می‌شوند. بسیاری از آنان فاقد شناسنامه و حمایت قانونی هستند و همین مسئله، آنان را در معرض استثمار، خطرات جانی و محرومیت از تحصیل قرار داده است. تداوم چنین وضعیتی، نقض فاحش تعهدات بین‌المللی و اصول انسانی در قبال کودکان به‌شمار می‌آید.